موضوع اصلی رمان کلیدر:
رمان کلیدر نوشته محمود دولتآبادی، یکی از بزرگترین آثار ادبیات معاصر ایران است که در ده جلد و حدود سه هزار صفحه منتشر شده است. این داستان که در سالهای ۱۳۲۵ تا ۱۳۲۷ میگذرد، به زندگی خانوادهای میپردازد که به سبزوار کوچ کردهاند. دولتآبادی در این اثر که برگرفته از رویدادهای واقعی، وضعیت سخت زیستن روستاییان و عشایر در سالهای پرتلاطم بعد از جنگ جهانی دوم را با نگاهی انتقادی و اجتماعی به تصویر میکشد.
مقداری از متن رمان کلیدر:
گل محمد در دیده مارال جلال و جلوه ای دیگر میداشت. مردتر، مردانه تر از آنچه بود. و زیور همین را نمی میل داشت. این را که گل محمد در دیده غیر نمود حقیقی بیابد، نمی تمایل داشت. نمی میل داشت گل محمد را دیگری گو هر که ـ بخواهد. مهر گل محمد در دلی غیر از دل او نباید جاگیر بشود. مرد زیور اگر هزار بار هم خوار می شد، باز او میتوانست بخواهدش؛ از نگاهش نمی افتاد. حال چنین می اندیشید. اما گل محمد اگر فیروزگار و فرخنده میبود دیگر مشکل می شد مهارش کرد. دیده های زیادی به او دوخته میشدند و برای زیور مقدور نبود که همۀ این نگاه ها را از کاسه برکند پس د را به دو چهره میخواست، در دو سیما. یکی برای خود و دیگری برای دیگران آنکه برای خود میخواست.
هر چه شکوه و شاظهار کردی؛ و آنچه برای دیگران هر چه سریعی و و کینه انگیزی بگذار دیگران از او بیزار باشند، به او کینه بورزند از خود برانندش؛ قلب زیور مهری سرشار دارد. هر چه او بیرون از زیور در سرما سرگردان ،بماند گرمای دل زیور خوشایندتر جان من فدای ،تو مرد ،بیا بیا مثل مادری تو را به زیر بال های خود جای میدهم. پهنای جان من قدمگاه تو است. چشمانم خاک راه تو. بر آن پای بنه. بر من پای بنه. شم بر بیابان جان من بکوب. بر من بتاز، تازیانه ام بزن. گیسویم تنگ اسب تو باد. جانم را به تو میبخشم به جای من ببین دم بزن. نفس من از آن تو. زیور بلاگردانت. این همه تو را و تو من را. ولی از من مپرهیز. مگریز. من یخ میکنم. سنگ می شوم گل محمد نگاهش کن مارال را نگاه کن نگاه به تو دارد، گل محمد.
اسبش را به تو داد که برداری و ببری در میان ما مردم اسب چیز کم قربی نیست. آن هم اسب یکه شناس. ولی متوجه شدم که این دختر به جنگ میان تو و قره نگاه دوخته بود. آتش از نگاه هایش می بارید شوقش از چه بود؟ تو که خود را به یال اسب. کشاندی، مشاهده کردم که او فیروزی تو را میخواسته او تو را میتمایل داشته تو را میخواهد. میدانم. می بینم. می بینم کور که نیستم کاش با پیشانی بر زمین کوبیده شده بودی کاش شکسته بودی مرده بودی کاش بمیری گل محمد، زبانم لال! گراهی شدار گرفتار گرفتار و هم و پندار، زیور این زن شمشه و باریک، چه به جان میکشید؟ چه میکشید؟ او روح خود را میجوید. خود را می آزرد شلاق جان بر برهنه خود میزد راستی که نه چندان هم به عبث میمیل داشت و می پنداشت.
نمی تمایل داشت و می هراسید. کینه به آن خیالی که مارال هم اکنون بدان دل مشغول بود. کینه کینه میتوانست به جان همه عزیزان قسم بخورد که مارال همین دم خیالی جز خیال گل محمد .ندارد این را هم به ود می،متوجه شد اگر میتوانست که پنجه درون کاسه سر دختر عبدوس بیندازد و گل من محمد را مثل زالویی از آن برکند مارال کم و بیش چنین هم بود اما نه فقط همین ضدش هم بود. چسبیده و تنگاتنگ دلاور مارال دمی نمی توانست قلب از قلباور غافل بدارد ذهنش گیرافتاده در قلابی بود که دمادم تنگ و تنگ تر میشد. یک قلب پیش قره و قلبی پیش قلباور داشت! گریز روح به جبران چشم تازی های بی اختیار خویش تلافی آنچه آدمی به خاطرش خود را به بازمیل داشت میکشاند.
اگه این رمانو دوس داشتی پس لایکو بزن